1 Star2 Stars3 Stars4 Stars5 Stars (3 оценок, среднее: 5,00 out of 5)
Загрузка...
95 просмотров

А.Д.Неустроева төрөөбүтэ 120 сыла…

Анна Денисовна Неустроева саха дьахталларыттан бастакынан ССРС суруйааччыларын сойууһугар киирбит дьахтар-суруйааччы бүгүн төрөөбүтэ 120 сыла.

📌 Кини кулун тутар 3 күнүгэр 1903 сыллаахха Байаҕантай улууһун II Байаҕантай нэһилиэгэр (Уус Тааттаҕа) төрөөбүтэ.
📌 1915 сыллаахха Уолба оскуолатыгар киирбитэ. Манна үөрэнэ сылдьан убайа суруйааччы Николай Денисович Неустроев тэрийбит «Ньургуһун» диэн оскуола сурунаалын таһаарыыга кыттыбыта. Онно бастакы кэпсээннэрин суруйбута.
📌 Оскуоланы бүтэрэн баран, 1923 сыллаахха Дьокуускайга педтехникумҥа киирбитэ.
📌 1924-1927 сс. үлэһиттэр депутаттарын Дьокуускай куораттааҕы Сэбиэтин женотделыгар делегат этэ, Саха сирин дьахталларын маҥнайгы съеһигэр кыттыыны ылбыта.
📌 1927- 1933 сс. ликпууҥҥа, начальнай оскуола учууталынан, Дьокуускайга оҕо саадын салайааччытынан,
📌 1933 — 1943 сс. Саха сирин Суруйааччыларын союһун «Хотугу Сулус» сурунаалын эппиэттиир секретарынан, Саха сиринээҕи кинигэ кыһатын уус-уран литератураҕа редакторынан үлэлээбитэ. 1934с. саха суруйааччыларын бастакы конференцияларыгар, 1939 с. Саха сирин суруйааччыларын бастакы съеһигэр кыттыыны ылбыта.
📌 Элбэх өрүттээх сыралаах үлэтин иһин «1941-1945 сс. Аҕа дойдуну көмүскүүр Улуу сэриигэ килбиэннээх үлэтин иһин» мэтээлинэн наҕараадаламмыта.
📌 Саха дьахталларыттан бастакынан ССРС Суруйааччыларын сойууһун чилиэнинэн талыллыбыта.
📌Анна Денисовна кэргэнэ Иван Дмитриевич Баланов бастакы ыҥырыыылаах Үрдүкү Сэбиэт депутатынан, Горздрав президиумун чилиэнинэн, Гороно сэбиэдиссэйинэн, Дьокуускайга государственнай Национальнай библиотека директорынан үлэлээбитэ. Москваҕа Саха представительствотыгар үлэлии бараары сылдьан тымныйан, эдэр сааһыгар 1934с. ыалдьан өлбүтэ.
📌 Кинилэр 1930 с. Акулинаны, Анна Денисовна бииргэ төрөөбүт эдьиийин Федора оҕотун, иитэ ылбыттара. Акулина Михайловна Неустроева дьонун аатын үйэтитиигэ улахан кылааты киллэрсибитэ.
📌 Анна Денисовна Неустроева уһун уонна ыарахан ыарыы кэнниттэн Дьокуускайга 1947 с. сэтинньи 30 күнүгэр ыалдьан өлбүтэ.

📌 Анна Денисовна Неустроева биир кылгас кэпсээнин оҕолоргутун кытта ааҕыҥ уонна ис хоһоонун ырытыһыҥ:

Тураахтар.

Биир тураах баҕаны ытыран баран, тэлиэс-былаас дайбаан ааста. Бырдах тойоно ыксаабат, икки атаҕын тыратыаҕынан тыраппыт, ол гынан баран – күүстээх тойон.
Сотору соҕус тураах баҕаны илдьэн, оҕотун аһатан халлыргатта, сылаҥнааҕынан симириктии-симириктии, аһаан дьаабыланнылар.
Ол дьаабылана олордохторуна, хантан да кээлтэ биллиминэ хаалла, мохсоҕол обургу соҕотохто баар буола түстэ да, күүстээх тойону, оонньуу оҥостон, көхсүн хараҕын тобулу тэбээри гыммыта буолан, муҥ бөҕөтүн муҥнаата.
Этиҥ-эҥинник илэй – балай түһэрдэ, иһин үөһүттэн сарылатта.
Ол курдук кыра да соҕустук оонньоомохтуу түһэн баран, мохсоҕол көтөн сулугуруу турда.
Мохсоҕол суох буоларын кытта, онтон-мантан тураахтар мунньуста биэрдилэр да, ыһыы-хаһыы, айдаан бөҕөтүн түһэрдилэр, бэйэлэрэ мохсоҕолу куттаан ыыппыт курдук тутуннулар.
Аттыларынан ааһан иһэр элиэни, ситэн тиийэ-тиийэ, сыыһа-халты тэбиэлээтилэр, халы-мүлү хаарыйбахтаатылар.
Бэйэлэр кыайалларыгар эбэтэр тэҥнээхтэрэ элиэҕэ сүрдээх дьон эбиттэр тураахтар.

📌 Таатта улууһун Уус Таатта сэлиэнньэтигэр баар саҥа памятниктары сэҥээрэ көрүҥ

Анна Денисовна Неустроева кинигэтин библиотекаттан уларсан ааҕыҥ.

Суруйааччы саамай бастыҥ айымньытынан «Тиргэһиттэр» диэн кэпсээнэ буолар. Бастаан 1938 сыллаахха «Хотугу сулус» альманахха бэчээттэммитэ, киэҥ биһирэбили ылан үөрэх кинигэлэригэр киирбитэ. Кини бэйэтэ оҕо эрдэҕиттэн булчут буолан тыа оҕото айылҕаны кытта быстыбат ситимин, саха киһитэ оҕоҕо харыстабыллаах сыһыанын ураты психологиялыы хартыына гына ойуулаабыта, уус-уран таһымынан билиҥҥи ыччат дьону да кэрэхсэтиэн кэрэхсэтэр.

Н Д.Неустроев аатынан  библиотекаҕа кини балта  А.Д.Неустроева төрөөбүтэ 120 сылын бэлиэтээһин туһунан ыстатыйаны ааҕыҥ.

 

✅ *Быйыл кулун тутар 3 күнүгэр саха дьахталларыттан бастакы ССРС суруйааччыларын сойууһун чилиэнэ, сахалыы оҕо литературатын төрүттэспит прозаик, тылбаасчыт, фольклорист, суруналыыс Анна Денисовна Неустроева төрөөбүтэ 120 сылын туолла.*
⬇️⬇️⬇️

Саха литературатын бастакы ньургуһунугар сүгүрүйүү

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *